← Tra 64 quẻQuẻ 12 / 64

Thiên Địa Bí

Ngoại quái (trên)

Càn

Trời · Kim

Nội quái (dưới)

Khôn

Đất · Thổ

Thoán từ

否之匪人,不利君子貞,大往小來.

Bí chi phi nhân, bất lợi quân tử trinh, đại vãng tiểu lai.


Dịch

Bí không phải đạo người (phi nhân nghĩa như phi nhân đạo), vì nó không lợi cho đạo chính của quân tử. Tượng của nó là cái lớn (dương) đi mà cái nhỏ (âm) lại.


Giảng

Bí trái với Thái. Thái thì dương ở dưới thăng lên, giao với âm ở trên giáng xuống; Bí thì dương ở trên đi lên, âm ở dưới đi xuống không giao nhau. Âm dương không giao nhau thì bế tắc, ở đạo người như vậy mà ở vạn vật cũng như vậy. Thời đó không lợi với đạo chính của quân tử, vì dương đi nghĩa là đạo của người quân tử tiêu lần, mà âm lại nghĩa là đạo của tiểu nhân lớn lên. Đại tượng truyện – Khuyên: gặp thời bí thì người quân tử nên thu cái đức của mình lại (đừng hành động gì cả, riêng giữ các đức của mình) để tránh tai nạn, đừng màng chút lợi danh nào cả.

Hào từ

Sơ lục

初六:拔茅茹,以其彙,貞吉亨.

Âm ━ ━

Dịch

Hào 1 âm: Nhổ rễ cỏ mao mà được cả đám, hễ chính thì tốt mà hanh thông.


Giảng

Hào này rất giống hào 1 quẻ Thái: cũng bạt mao dĩ kỳ vị vì quẻ Thái hào 1 cặp với hai hào trên, quẻ này cũng vậy, cũng có đồng chí, làm việc dễ có kết quả; chỉ khác quẻ Thái hào 1 là dương, quân tử, quẻ này hào 1 là âm, tiểu nhân; cho nên quẻ Thái khuyên cứ tiến lên (chính) sẽ tốt; còn quẻ này thì khuyên phải trinh chính đáng (trinh – khác nhau ở hai chữ chính và trinh) thì sẽ tốt và hanh thông.