← Tra 64 quẻQuẻ 15 / 64

Địa Sơn Khiêm

Ngoại quái (trên)

Khôn

Đất · Thổ

Nội quái (dưới)

Cấn

Núi · Thổ

Thoán từ

謙:亨,君子有終.

Khiêm: Hanh, quân tử hữu chung.


Dịch

Nhún nhường, hanh thông, người quân tử giữ được trọn vẹn tới cuối.


Giảng

Trên là đất, dưới là núi. Núi cao, đất thấp, núi chịu ở dưới đất là cái tượng nhún nhường. Khiêm hạ. Vì vậy mà được hanh thông. Quẻ này chỉ có mỗi một hào dương, dùng nó làm chủ quẻ. Thoán truyện bàn thêm: Khiêm là đạo của trời, đất và người. Trời có đức Khiêm vì ở trên đi xuống chỗ thấp mà sáng tỏ; đất có đức Khiêm vì chịu ở dưới mà đi lên. Đạo trời, cái gì đầy thì làm cho khuyết đi, cái gì thấp kém (Khiêm) thì bù đắp cho. Hễ Khiêm thì ở địa vị cao mà đạo càng sáng, ở địa vị thấp mà chẳng ai vượt mình được.

Hào từ

Sơ lục

初六:謙謙君子,用涉大川,吉.

Âm ━ ━

Dịch

Hào 1, âm – Nhún nhường, nhún nhường, người quân tử dùng đức ấy để qua sông lớn thì tốt.


Giảng

Hào này âm như mà lại ở dưới cùng, thật là khiêm hạ, dầu gặp hoàn cảnh hiểm nguy nào cũng vượt được.